วิธีคำนวณกำไรธุรกิจรับเหมา ตั้งราคางานอย่างไรไม่ให้ขาดทุน | BKL Money

Last updated: 21 พ.ย. 2569  |  45 จำนวนผู้เข้าชม  | 

วิธีคำนวณกำไรธุรกิจรับเหมา ตั้งราคางานอย่างไรไม่ให้ขาดทุน | BKL Money

วิธีคำนวณกำไรธุรกิจรับเหมา ตั้งราคางานอย่างไรไม่ให้ขาดทุน | BKL Money

วิธีประเมินกำไรโครงการรับเหมาก่อสร้าง คิดราคางานอย่างไรไม่ให้ขาดทุน

การรับงานก่อสร้างแต่ละโครงการไม่ได้หมายความว่าธุรกิจจะมีกำไรเสมอไป แม้สัญญาว่าจ้างจะมีมูลค่าสูง แต่หากประเมินต้นทุนไม่ครบถ้วน คิดราคาค่าดำเนินงานต่ำเกินไป หรือไม่เผื่อค่าใช้จ่ายที่อาจเกิดขึ้นระหว่างโครงการ ก็อาจทำให้ผู้รับเหมาต้องแบกรับภาระต้นทุนมากกว่าที่คาดการณ์ไว้

การคำนวณกำไรธุรกิจรับเหมาจึงเป็นขั้นตอนสำคัญก่อนตัดสินใจเสนอราคา ผู้ประกอบการควรเข้าใจต้นทุนทั้งหมด วิเคราะห์ความเสี่ยง และกำหนดราคาที่เหมาะสมกับขอบเขตงาน เพื่อให้โครงการสามารถสร้างผลตอบแทนและช่วยให้ธุรกิจเติบโตได้อย่างต่อเนื่อง

1. กำไรโครงการรับเหมาคืออะไร?

กำไรโครงการรับเหมา คือผลตอบแทนที่เหลือจากรายได้ของโครงการหลังหักต้นทุนและค่าใช้จ่ายที่เกี่ยวข้องทั้งหมด โดยผู้ประกอบการต้องพิจารณาทั้งต้นทุนโดยตรงและต้นทุนทางอ้อม ไม่ควรดูเพียงส่วนต่างระหว่างราคาวัสดุกับราคาที่เสนอให้ลูกค้า

ตัวอย่างเช่น บริษัทรับเหมารับงานก่อสร้างมูลค่า 5 ล้านบาท หากมีต้นทุนวัสดุ ค่าแรง เครื่องจักร และค่าใช้จ่ายอื่นรวม 4 ล้านบาท จะมีส่วนต่างเบื้องต้น 1 ล้านบาท แต่ยังต้องพิจารณาค่าใช้จ่ายในการบริหาร ภาษี และภาระทางการเงินตามลักษณะกิจการด้วย

กำไรขั้นต้น (Gross Profit)

กำไรขั้นต้นคือรายได้จากโครงการหักต้นทุนโดยตรงที่เกี่ยวข้องกับการดำเนินงาน เช่น วัสดุ ค่าแรง และค่าเครื่องจักรตามหลักการบันทึกบัญชีของกิจการ

กำไรสุทธิ (Net Profit)

กำไรสุทธิคือผลลัพธ์หลังหักค่าใช้จ่ายในการดำเนินธุรกิจ ต้นทุนทางการเงิน และภาษีที่เกี่ยวข้องตามหลักเกณฑ์ทางบัญชี

การแยกกำไรแต่ละประเภทช่วยให้ผู้ประกอบการมองเห็นผลประกอบการได้ชัดเจน และสามารถวิเคราะห์ได้ว่าปัญหาเกิดจากต้นทุนโครงการหรือค่าใช้จ่ายในการบริหารกิจการ

2. ต้นทุนอะไรบ้างที่ต้องนำมาคำนวณก่อนเสนอราคา?

ก่อนกำหนดราคางานรับเหมา ผู้ประกอบการควรรวบรวมต้นทุนทุกประเภทที่เกี่ยวข้องกับโครงการ เพราะต้นทุนบางรายการอาจไม่ได้ปรากฏอยู่ในรายการวัสดุหลัก แต่ยังเป็นค่าใช้จ่ายที่จำเป็นต่อการทำงาน

2.1 ค่าวัสดุก่อสร้าง

เป็นต้นทุนสำคัญที่ต้องประเมินจากปริมาณวัสดุและราคาต่อหน่วย เช่น เหล็ก ปูนซีเมนต์ ทราย หิน อิฐ กระเบื้อง สายไฟ และอุปกรณ์ระบบต่าง ๆ ควรตรวจสอบราคาจากผู้จำหน่ายและเงื่อนไขการจัดซื้อก่อนจัดทำราคาเสนอ

2.2 ค่าแรงและค่าผู้รับเหมาช่วง

ควรคำนวณจำนวนแรงงาน ระยะเวลาทำงาน และอัตราค่าจ้างให้สอดคล้องกับแผนโครงการ หากมีการจ้างผู้รับเหมาช่วง ต้องรวมค่าใช้จ่ายตามขอบเขตงานและข้อตกลงที่เกี่ยวข้องด้วย

2.3 ค่าเครื่องจักรและอุปกรณ์

รวมถึงค่าเช่ารถเครน รถขุด เครื่องจักรหนัก เครื่องมือเฉพาะทาง ค่าน้ำมัน และค่าบำรุงรักษา ควรประเมินจากระยะเวลาการใช้งานจริง ไม่ควรคิดเฉพาะวันที่เครื่องจักรเข้าหน้างานเท่านั้น

2.4 ค่าใช้จ่ายบริหารโครงการ

เช่น ค่าผู้ควบคุมงาน ค่าเดินทาง ค่าที่พัก ค่าเช่าสำนักงานสนาม ค่าเอกสาร และค่าใช้จ่ายอื่นที่จำเป็นต่อการดำเนินโครงการ

2.5 ค่าใช้จ่ายสำรองสำหรับความเสี่ยง

โครงการก่อสร้างอาจพบความเปลี่ยนแปลงของราคาวัสดุ สภาพพื้นที่ หรือระยะเวลาดำเนินงาน ผู้รับเหมาควรประเมินความเสี่ยงและกำหนดเงินสำรองให้เหมาะสม โดยไม่ควรตั้งตัวเลขโดยไม่มีข้อมูลรองรับ

3. วิธีคำนวณกำไรโครงการรับเหมา

วิธีเบื้องต้นในการประเมินกำไร คือการนำรายได้จากโครงการมาหักต้นทุนและค่าใช้จ่ายที่เกี่ยวข้อง โดยต้องแยกให้ชัดเจนว่ากำลังคำนวณกำไรขั้นต้นหรือกำไรสุทธิ

สูตรคำนวณกำไรขั้นต้น

กำไรขั้นต้น = รายได้จากโครงการ - ต้นทุนโดยตรง

สูตรคำนวณอัตรากำไรขั้นต้น

อัตรากำไรขั้นต้น (%) = (กำไรขั้นต้น ÷ รายได้จากโครงการ) × 100

ตัวอย่างการคำนวณ

สมมติบริษัทรับเหมาก่อสร้างได้รับงานมูลค่า 5,000,000 บาท และประเมินต้นทุนดังนี้

  • ค่าวัสดุก่อสร้าง 2,000,000 บาท
  • ค่าแรง 1,000,000 บาท
  • ค่าเครื่องจักร 300,000 บาท
  • ค่าผู้รับเหมาช่วง 400,000 บาท
  • ค่าใช้จ่ายโครงการอื่น 300,000 บาท

ต้นทุนโดยตรงรวมเท่ากับ 4,000,000 บาท

กำไรขั้นต้น = 5,000,000 - 4,000,000

กำไรขั้นต้นเท่ากับ 1,000,000 บาท

อัตรากำไรขั้นต้น = (1,000,000 ÷ 5,000,000) × 100

อัตรากำไรขั้นต้นเท่ากับ 20%

ตัวเลขดังกล่าวยังไม่ใช่กำไรสุทธิ เพราะอาจมีค่าใช้จ่ายสำนักงาน ดอกเบี้ย ภาษี และรายการอื่นที่ต้องพิจารณาตามหลักบัญชี

ตัวอย่างนี้เป็นเพียงการจำลองเพื่ออธิบายวิธีคำนวณ ไม่ใช่อัตรากำไรที่รับประกันได้สำหรับทุกโครงการ

4. หลักการตั้งราคางานรับเหมาให้เหมาะสม

การตั้งราคางานรับเหมาไม่ควรพิจารณาจากราคาของคู่แข่งเพียงอย่างเดียว แต่ควรเริ่มจากต้นทุนจริงของกิจการ แล้วนำมาประเมินร่วมกับขอบเขตงาน ระยะเวลาดำเนินการ ความเสี่ยง และผลตอบแทนที่ต้องการ

4.1 ตรวจสอบรายละเอียดงานก่อนเสนอราคา

ควรศึกษาขอบเขตงาน แบบก่อสร้าง รายละเอียดวัสดุ และข้อกำหนดของผู้ว่าจ้างให้ครบถ้วน หากมีข้อมูลไม่ชัดเจน ควรสอบถามก่อนเสนอราคา เพื่อป้องกันการประเมินต้นทุนผิดพลาด

4.2 จัดทำ BOQ ให้ละเอียด

BOQ ช่วยให้เห็นปริมาณงาน รายการวัสดุ ค่าแรง และต้นทุนประมาณการ ควรตรวจสอบว่ารายการต่าง ๆ ครอบคลุมงานตามสัญญาหรือไม่ รวมถึงตรวจสอบราคาและปริมาณให้เป็นปัจจุบัน

4.3 รวมค่าใช้จ่ายทางอ้อม

ค่าใช้จ่ายสำนักงาน ค่าบริหารโครงการ และค่าใช้จ่ายสนับสนุนอื่น ๆ ควรได้รับการจัดสรรเข้าสู่การประเมินต้นทุนอย่างเหมาะสม เพื่อไม่ให้ราคาที่เสนอสะท้อนต้นทุนต่ำกว่าความเป็นจริง

4.4 กำหนดกำไรเป้าหมายอย่างมีเหตุผล

ผู้ประกอบการควรกำหนดผลตอบแทนที่ต้องการโดยพิจารณาความซับซ้อนของงาน ระยะเวลา ความเสี่ยง และความสามารถในการดำเนินงาน ไม่ควรใช้เปอร์เซ็นต์เดียวกับทุกโครงการ

4.5 ตรวจสอบเงื่อนไขสัญญา

ควรพิจารณาเงื่อนไขการชำระเงิน การตรวจรับ การรับประกันผลงาน ค่าปรับกรณีล่าช้า และขอบเขตความรับผิดชอบ เพราะเงื่อนไขเหล่านี้อาจมีผลต่อต้นทุนและผลตอบแทนของโครงการ

5. ค่าใช้จ่ายแฝงที่ผู้รับเหมาไม่ควรมองข้าม

ค่าใช้จ่ายแฝงเป็นหนึ่งในสาเหตุที่ทำให้กำไรของโครงการต่ำกว่าประมาณการ แม้จะจัดทำ BOQ ไว้แล้วก็ตาม ผู้รับเหมาควรตรวจสอบรายการต่อไปนี้ก่อนเสนอราคา

  • ค่าเดินทางและขนส่งวัสดุเพิ่มเติม
  • ค่าที่พักและค่าใช้จ่ายแรงงานนอกพื้นที่
  • ค่าจัดเก็บและเคลื่อนย้ายวัสดุ
  • ค่าเช่าอุปกรณ์เพิ่มเติม
  • ค่าแก้ไขงานตามเงื่อนไขที่ตกลงกัน
  • ค่าใช้จ่ายจากระยะเวลาดำเนินงานที่เปลี่ยนแปลง
  • ค่าธรรมเนียมและต้นทุนทางการเงิน
  • ค่าใช้จ่ายด้านเอกสารและการประสานงาน

ทั้งนี้ ควรแยกค่าใช้จ่ายที่เป็นหน้าที่ของผู้รับเหมาออกจากรายการที่สามารถเรียกเก็บเพิ่มเติมได้ตามสัญญา เพื่อป้องกันการนับต้นทุนซ้ำหรือเกิดข้อพิพาทกับผู้ว่าจ้าง

6. ความเสี่ยงที่อาจกระทบต่อกำไรโครงการ

นอกจากต้นทุนที่ประเมินไว้แล้ว ยังมีปัจจัยที่อาจทำให้ผลประกอบการของโครงการเปลี่ยนแปลงได้ ผู้รับเหมาควรวางแผนรับมือก่อนเริ่มงาน

ราคาวัสดุเปลี่ยนแปลง

ควรตรวจสอบราคาวัสดุและระยะเวลาที่ผู้จำหน่ายรับรองราคา หากโครงการใช้เวลานาน ควรประเมินผลกระทบจากความผันผวนของราคาวัสดุด้วย

งานล่าช้ากว่ากำหนด

ความล่าช้าอาจทำให้เกิดค่าแรง ค่าเช่าเครื่องจักร และค่าใช้จ่ายบริหารเพิ่มขึ้น จึงควรมีแผนงานและติดตามความคืบหน้าอย่างสม่ำเสมอ

การเปลี่ยนแปลงขอบเขตงาน

หากผู้ว่าจ้างต้องการเปลี่ยนรายละเอียดงาน ควรประเมินต้นทุนและระยะเวลาใหม่ พร้อมจัดทำเอกสารยืนยันก่อนดำเนินการตามข้อตกลง

การรับเงินไม่ตรงตามแผน

การรับชำระเงินล่าช้าอาจไม่ทำให้กำไรทางบัญชีเปลี่ยนแปลงทันที แต่ส่งผลต่อเงินสดที่กิจการมีไว้จ่ายค่าใช้จ่าย และอาจเพิ่มต้นทุนทางการเงินได้

7. วิธีติดตามกำไรระหว่างดำเนินโครงการ

การคำนวณกำไรก่อนเริ่มงานเป็นเพียงการประมาณการ ผู้ประกอบการควรติดตามต้นทุนจริงระหว่างดำเนินโครงการ เพื่อให้สามารถตรวจพบความผิดปกติและปรับแผนได้ทันเวลา

ข้อมูลที่ควรติดตามประกอบด้วย

  • รายได้ตามสัญญาและงานเปลี่ยนแปลงที่ได้รับอนุมัติ
  • ต้นทุนวัสดุที่เกิดขึ้นจริง
  • ค่าแรงและค่าใช้จ่ายผู้รับเหมาช่วง
  • ค่าเครื่องจักรและค่าใช้จ่ายหน้างาน
  • ต้นทุนที่ยังต้องใช้จนจบโครงการ
  • เงินที่ได้รับจากผู้ว่าจ้างแล้ว
  • ยอดลูกหนี้และยอดเงินที่ยังรอรับ
  • ประมาณการกำไรเมื่อโครงการเสร็จสิ้น

การเปรียบเทียบงบประมาณกับต้นทุนจริงเป็นประจำช่วยให้ผู้ประกอบการทราบว่าโครงการยังอยู่ในกรอบที่วางไว้หรือไม่ และควรปรับปรุงการดำเนินงานในส่วนใด

8. กำไรกับกระแสเงินสดแตกต่างกันอย่างไร?

กำไรและกระแสเงินสดเป็นข้อมูลทางการเงินที่เกี่ยวข้องกัน แต่ไม่ได้หมายถึงสิ่งเดียวกัน กำไรแสดงผลการดำเนินงานตามหลักบัญชี ส่วนกระแสเงินสดแสดงการรับและจ่ายเงินสดจริงในช่วงเวลาหนึ่ง

ตัวอย่างเช่น บริษัทรับเหมาอาจดำเนินงานและบันทึกรายได้ตามหลักบัญชีแล้ว แต่ยังอยู่ระหว่างรอรับชำระเงินจากผู้ว่าจ้าง ขณะเดียวกันบริษัทต้องจ่ายค่าแรงและค่าวัสดุอย่างต่อเนื่อง

ดังนั้น แม้โครงการจะมีผลกำไรตามประมาณการ แต่หากบริหารกระแสเงินสดไม่ดี ก็อาจเกิดปัญหาสภาพคล่องได้

ผู้ประกอบการจึงควรใช้ข้อมูลกำไรควบคู่กับแผน Cash Flow เพื่อประเมินทั้งความคุ้มค่าและความพร้อมด้านเงินสดของโครงการ

อ่านเพิ่มเติม: บทที่ 21: Cash Flow ธุรกิจรับเหมา

อ่านเพิ่มเติม: บทที่ 22: เงินทุนหมุนเวียนธุรกิจรับเหมา

9. Checklist ก่อนเสนอราคางานรับเหมา

ก่อนส่งใบเสนอราคา ผู้ประกอบการควรตรวจสอบข้อมูลสำคัญให้ครบถ้วน ดังนี้

  • ตรวจสอบแบบและขอบเขตงานครบถ้วน
  • จัดทำ BOQ และตรวจสอบปริมาณวัสดุ
  • ตรวจสอบราคาวัสดุจากผู้จำหน่าย
  • ประเมินค่าแรงและผู้รับเหมาช่วง
  • รวมค่าเครื่องจักรและค่าอุปกรณ์
  • คำนวณค่าใช้จ่ายในการบริหารโครงการ
  • ประเมินค่าใช้จ่ายสำรองตามความเสี่ยง
  • กำหนดผลตอบแทนเป้าหมาย
  • ตรวจสอบเงื่อนไขการรับเงินและการชำระเงิน
  • ประเมิน Cash Flow ตลอดระยะเวลาโครงการ
  • ตรวจสอบความสามารถของกิจการในการดำเนินงาน

10. สรุปการบริหารกำไรธุรกิจรับเหมา

การคำนวณกำไรโครงการรับเหมาก่อสร้างต้องเริ่มจากการประเมินต้นทุนให้ครบถ้วน ไม่ว่าจะเป็นค่าวัสดุ ค่าแรง เครื่องจักร ค่าใช้จ่ายบริหาร และค่าใช้จ่ายที่อาจเกิดขึ้นระหว่างดำเนินงาน

ผู้ประกอบการควรใช้ BOQ เป็นเครื่องมือวางแผนต้นทุน ตรวจสอบราคาก่อนเสนอราคา และติดตามผลประกอบการจริงอย่างต่อเนื่อง นอกจากนี้ควรบริหารกระแสเงินสดควบคู่กับการคำนวณกำไร เพื่อให้ธุรกิจมีเงินเพียงพอสำหรับดำเนินงานและชำระภาระผูกพัน

การตั้งราคาที่เหมาะสมและการบริหารต้นทุนอย่างเป็นระบบ จะช่วยให้ผู้รับเหมาประเมินความคุ้มค่าของโครงการได้ดีขึ้น และวางแผนการเติบโตของกิจการในระยะยาว

สอบถามข้อมูลสินเชื่อธุรกิจกับ BKL Money

สำหรับผู้ประกอบการที่ต้องการสอบถามข้อมูลเกี่ยวกับสินเชื่อธุรกิจและแนวทางเตรียมเอกสาร สามารถติดต่อ BKL Money เพื่อสอบถามรายละเอียดเบื้องต้นได้

โทรศัพท์: 092-496-5940

LINE ID: @058nackz

พื้นที่ให้บริการ: กรุงเทพฯ และปริมณฑล

ขอสินเชื่อออนไลน์

การพิจารณาสินเชื่อขึ้นอยู่กับหลักเกณฑ์และเงื่อนไขของผู้ให้บริการแต่ละราย ผู้ประกอบการควรประเมินความสามารถในการชำระคืนก่อนตัดสินใจ

Powered by MakeWebEasy.com
เว็บไซต์นี้มีการใช้งานคุกกี้ เพื่อเพิ่มประสิทธิภาพและประสบการณ์ที่ดีในการใช้งานเว็บไซต์ของท่าน ท่านสามารถอ่านรายละเอียดเพิ่มเติมได้ที่ นโยบายความเป็นส่วนตัว  และ  นโยบายคุกกี้